دعای مکارم الاخلاق – 15، ظلم – 2

بینندگان عزیز بحث را در اربعین گوش می‌دهند، مؤمن چند نشانه دارد:

یکی از علامات و نشانه‌ها زیارت اربعین امام حسین(ع) است. در عراق از قدیم چنین است که آن حضرت روزاربعین بیش از روز عاشورا زوار داشته. خدایا: زیارت با معرفت امام حسین(ع) را نصیب همه علاقه مندان و ما بفرما.

«السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ وَ عَلَى الْأَرْوَاحِ الَّتِی حَلَّتْ بِفِنَائِکَ َ عَلَیْکُمْ مِنِّی سَلَامُ اللَّهِ أَبَداً مَا بَقِیتُ وَ بَقِیَ اللَّیْلُ وَ النَّهَارُ وَ لَا جَعَلَهُ اللَّهُ آخِرَ الْعَهْدِ مِنْ زِیَارَتِکُمْ السَّلَامُ عَلَى الْحُسَیْنِ وَ عَلَى عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ وَ علی اولادالحسین وَ علی أَصْحَابِ الْحُسَیْن و رحمه الله و برکاته» (بحارالأنوار،ج98، ص292)

درباره  زیارت امام حسین زیاد شنیده‌اید، بحث ما درتفسیر دعای مکارم الاخلاق رسید تا به اینجا که امام سجاد(ع) می‌فرماید:

«وَ لَا أُظْلَمَنَّ، وَ لَا أَظْلِمَنَّ» (صحیفه سجادیه، ص98) نه به کسی ظلم کرده و نه به من ظلم بشود.

انواع ظلم: الف: فرهنگی ب: سیاسی ج: اجتماعی د: خانوادگی، امام حسین(ع) شهید ظلم فرهنگی و سیاسی شد.

قرآن می‌فرماید: «مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ کَتَمَ شَهادَه» (بقره/140) کسی است ظالمتر از کسی که به چیزهایی که باید شهادت بدهد نداد. «أَظْلَمُ» ظالمتر مثل «اعلم »: عالمتر

همان چیزی که مقام معظم رهبری فرمود: سکوت خواص

ساکت می‌شوند در مقابل حرکتهایی که غلط فکر می‌کنند و می‌نویسند، که باید با آنها صحبت و برخورد کرد، پس سکوت نابجا هم خود یک گناهی است.

وقتی که یزید می‌شود جانشین پیامبر(ص) 50 سال نسل حکومت زمان پیامبر رفته و جوانهایی که آمده‌اند یزید را به جای آن حضرت دیده و شناخته که او میمون و سگ داشت و عرق می‌خورد و قمار می‌کرد و ایمان به وحی نداشت.

یزید در جبهه بود و خانمی کنارش نشسته به او از اوضاع جبهه گفتند، گفت: وضع من با خانمی که در کنار من نشسته خوب است. این شده خلیفه  رسول الله و کسی اگر قیام نکرده و افکار خواب رفته  مردم را بیدار نکند سکوت او. . .

گاهی ما فکر می‌کنیم سکوت نشانه  تقواست، آیه‌ای را معنا می‌کردم که همه تفسیرها هم همانطور معنا می‌کنند ولی اخیراً به معنای تازه‌ای رسیده‌ام.

قرآن می‌فرماید: «وَ مَنْ لَمْ یَحْکُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ فَأُولئِکَ هُمُ الْکافِرُونَ» (مائده/44) کافرند، کسی که قضاوت و داوری نکند به آنچه خدا نازل کرده پس آنها «هُمُ الْفاسِقُونَ» (مائده/47) فاسقند، «هُمُ الظَّالِمُونَ» (بقره/229) ظالمند، تا حالا چنین معنا می‌کردیم که کسی قاضی است و به حق حکم نمی‌کند، معنای جدید اینکه عده‌ای شرایط قاضی شدن را دارند و افرادی هم در زندان با پرونده بلا تکلیف بوده اینها می‌گویند مامسؤولیت قضاوت راقبول نمی‌کنیم. این هم شامل این آیه می‌شود.

مثال: چراغ روشن نیست، یک معنی اینکه چراغ هست ولی روشن نیست و یک معنی چراغی نیست که روشن باشد.

گاهی باید انسان خود را عرضه کند که در فلان مورد من تخصص دارم خواستند استفاده کنند یا نه و برای خودم اتفاق افتاده که در کاری دیده‌ام من واردتر هستم گفته‌ام نه پست می‌خواهم و نه پول، نه نام و نه نان ولی در این کار اطلاعات بیشتری دارم. چون گاهی سکوت گناه است.

ظلم فرهنگی:

حدیث: اگرسؤال کردند و (نمی‌دانی) بگو، و اگرانحرافی جواب دادی این ظلم فرهنگی است. روی منبر اگر حرف حسابی نزنیم با این خرج گران ظلم فرهنگی است همچنین در مداحی. و اگروزنامه‌ها هم چیزی ننویسند که رشدمردم در آن باشد.

قرآن درباره ظلم فرهنگی فرموده: «وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنْ مَنَعَ مَساجِدَ اللَّه» (بقره/114) ظالمترین کس، آن است که مانع از آمدن مردم به مسجد شود.

واین گونه ظلم در مسجد از چند طریق است:

الف: روحانی مشکل دارد، منظم نیست، طول می‌کشد.

ب: خادم بد اخلاق است.

ج: هیأت امنا

د: بهداشت مسجد، فرشها بو می‌دهد.

ه: بلندگوی مسجد

و: هوای مسجد

و هر نوع برنامه‌ای که مردم را از آمدن باز دارد.

عاشورا بود یکی آمد گفت من مسجد نمی‌روم چون مداح آمده به فلانی و فلانی حمله کرده، اگر فلانی آدم بدی است شکایت به دادگستری ما آمده‌ایم روضه گوش بدهیم. خداوند کمر فلانی را بشکند به اسم، اگر فلانی آدم بدی است مملکت صاحب دارد جای این حرفها در مسجد نیست، و یا از فلانی می‌خواهد نرخ را فلان، اینجا جای نخود و لوبیانیست. و بازرگانی. حدیث داریم اگر چیزی گم شود در مسجد اعلام نکنید.

آقایان یک تای کفش گم شده «باسمه تعالی» به درک که گم شده، شما 300 نفر را برای کفش معطل کرده‌ای. بله می‌شودنوشت و در مسیر قرار داد. البته بعضی از مساجد هم موفق است در جذب جوانهاو قرض الحسنه و درمانگاه و زمین ورزش کتابخانه و کامپیوتر و گاهی هم هیچ امکانات ندارد ولی برای اینکه مختصر و مفید است.

ظلم سیاسی:

تبلیغاتی که بر علیه امام حسین(ع) کرده و تهمت زدند که خداوند لعنت کند بنی امیه راوعذابشان رازیادکندکه پول می‌دادندبرای جعل حدیث دروغین برای علی بن ابی طالب(ع) ابن ابی الحدید یک عالم سنی در کتاب شرح نهج البلاغه‌اش می‌گوید: معاویه بخشنامه کردکه درهمه خطبه هابه علی بن ابی طالب(ع) ناسزا گفتند و لعنت کنند. به دشمن هم نباید ظلم کرد. که مادر سوگواری برای امام حسین(ع) که آب را، که به دشمن هم آب می‌دهد.

حدیث در نهج البلاغه علی(ع) می‌فرماید: به جبهه می‌روید برای جنگ:

الف: کار به زنها نداشته باشید.

ب: کار به پیرزنها و پیرمردها نداشته باشید.

ج: کار به بچه‌ها نداشته باشید.

د: آب آشامیدنی را مسموم نکنید.

ه: از دستبرد به باغ و اشجار خودداری کنید.

و: کسی که فرار کرده به سوی او تیرانداری نکنید.

ز: کسی که کشته شده او را قطعه قطعه نکنید.

ح: از مالش ندزدید.

جنگ هم اخلاق و شرف دارد، پزشکی هم اخلاق دارد و بازاری و کارمند دولت و روحانی چیزهایی مربوط به همه است مثل فحش ندادن و غیبت نکردن. و هر صنفی هم مربوط به خودش.

قرآن می‌فرماید: «وَ قاتِلُوا فی‌ سَبیلِ اللَّهِ الَّذینَ یُقاتِلُونَکُمْ وَ لا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لا یُحِبُّ الْمُعْتَدینَ»(بقره/190) بجنگید و بکشید و در راه خدا با کسانی که با شما به جنگ درافتاده‌اند، ولی از حد آن تجاوز نکنید.

علی(ع) وصیت فرمودند که، ابن ملجم به من یک ضربت زده شماهم یکی بزنید.

«فَاضْرِبُوهُ ضَرْبَهً بِضَرْبَهٍ» (وسائل‌الشیعه،ج29،ص128) ولی ما گاهی یک سیلی می‌خوریم طرف را از شمال و مغرب او را هدف می‌گیریم. مجرمی را آوردند برای شلاق زدن، قنبر سه تا اضافه زد، علی(ع) فهمید قنبر را خواباند و سه تا را به او پس زد.

حدیث: اگر مجرمی را می‌خواهید شلاق بزنید فحش ندهید. حق نداریم به او بگوییم خاک تو سرت، حق توهین نداریم، این هم اخلاق دارد.

در قرآن مرتبه «ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ» (نساء/64) ظلم به خویشتن داریم.

کسی که نماز نمی‌خواند به خودش ظلم می‌کند، چون حیف نیست که انسان چند دقیقه با خدای خود حرف نزند. زبانی که از صبح تا به شب با هر کس و ناکس حرف زده دو دقیقه هم با خالق.

مثل آدمی که به همه آب می‌دهد ولی خودش نمی‌خورد. انسان چیزی گم می‌کند به دنبال او می‌گردد، اگر خود را گم کردید نباید به دنبالش بگردیم، استعداد ما کجا می‌رود، بازی و ورزش خوب است ولی ساعتهاتماشای ورزش برای گل زدن بلژیک به مکزیک، چه نفعی برای بیننده دارد، ورزش برای خود انسان یک ارزش است.

مثل اینکه شما پول بشماری دیگری نگاه کند. ما گاهی معدن را کشف کرده ولی خود را کشف نمی‌کنیم که انسان خلیفه  خداوند است، ما استعداد اختراع و ابتکار ورسیدن به مقام امثال بوعلی سینا را داریم. تابستان اگر نمی‌توانیم، از دیگران قرآن آموزی، و خیاطی و گلدوزی و شنا رایاد بگیریم، کشوری که هر دو طرفش آب است جوانش مثل آجر در آب فرو می‌رود، همه باید شنا بدانیم یادگیری خط و نماز و مقاله، اینها نقصی است که باید ازفرصت تابستان استفاده کنیم مثل انسانی که چشم دارد و به هم می‌گذارد و ازآن استفاده نمی‌کند.

هفته‌ای یک کتاب مطالعه کنیم و شهرهای گرم مثل اهواز باز از صبح زود تا 9 می‌شود مطالعه کرد. مراجع ما در نجف درهوای گرم به این درجات رسیدند. و البته مناطق سرد سیر باید 2 برابر کوشش کنند مثل همدان و زنجان و آذربایجان شرقی و غربی محصلینش باید دو برابر مطالعه داشته باشند، اگر استفاده نکنند شکر آن هوا را بجای نیاورده‌اند. واین ظلم به خویشتن است. حوزه  علمیه قانع نشود که تعطیل است هزاران کتاب است که باید مطالعه کنم، و علم ما که بندبه حوزه نیست.

لمعه می‌خواندم تابستان به روستا رفتم و به اندازه  یک سال و نیم حوزه با چند طلبه درس خواندم، می‌شود روز خوابید و شب تا به سحر مطالعه کرد. امروز دیگر انتقال اطلاعات نیست بلکه انفجار اطلاعات است، دیپلم که سواد نیست، محروم کردن از طیبات ظلم به خویشتن است. شما که می‌توانی ازدواج کنی نگو بقیه ازدواج نکرده ودهان مابوی شیر می‌دهد، اگر خواستگار داری قبول کن، می‌گوید می‌خواهم لیسانس بگیرم، اصل برای شما ازدواج است نه مدرک.

– فاصله گرفتن از کتب آسمانی ظلم به خویشتن است.

– کفران نعمت ظلم به خویشتن است.

– دعای نابجا ظلم به خویشتن است.

افرادی که نفرین می‌کنند. قرآن می‌فرماید: «باعِدْ بَیْنَ أَسْفارِنا وَ ظَلَمُوا أَنْفُسَهُمْ» (سباء/19)

– تفاخر به اموال ظلم به خویشتن است.

– مؤثر شدن از وسوسه‌های شیطان است.

این نمونه‌هایی از 65 مورد قرآنی درباره  ظلم به نفس بود. روز اربعین است، آمدند کربلا امام حسین(ع) را کشتند برای پول برای فرمانداری ری، تازه به آن دنیا هم نرسیدند و حکم فرمانداری را هم پاره کردند، هم آن حضرت(ع) را کشتند و هم به دنیا نرسیدند. تمام قاتلین درکربلا با یک نکبتی از دنیا رفتند یکی از آنها حرمله یا خولی را رفتند دستگیر کنند فرار کرده رفت در مستراح او را از زیرسبد مثل گربه او گرفتند و کشتند، این زندگی ننگین شد برای آنها، خیلی‌ها با دروغ و خیانت و آبرو ریزی فکر می‌کنند به جایی می‌رسند که نمی‌رسند.

خدایا، به حق محمد وآل محمد مارادرهرآنی به راه مستقیم هدایت کن و از انواع ظلم‌ها ما را حفظ فرما.