ساير بخش ها کتابخانه جدید پرسش و پاسخ مسابقات کتابخانه درس هايي از قرآن تفسير نور
کتابخانه
انتخابات » فصل 3- ملاك‌های انتخاب بهترین
1 -  ایمان و تقوا
«إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ»  (26):
«گرامی‌ترین شما نزد خداوند باتقواترین شماست.»
2-  علم و حكمت
«وَلَمَّا بَلَغَ أَشُدَّهُ آتَیْنَاهُ حُكْمًا وَعِلْمًا»(27)
«وهنگامی‌كه به بلوغ و قوت رسیده ما «حكم» و «علم» به او دادیم.»
3-  سابقه خوب و روشن
«وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ، أُوْلَئِكَ الْمُقَرَّبُونَ» : (28)
پیشی‌گیرندگان (ایمان و جهاد، اطاعت و خدمتگزاری) از نزدیكانند.»‌
علی  درباره دقت در حسن سابقه كارگزاران به مالك اشتر می‌فرماید؛
«إنَّ شَرَّ وُزرائِكَ مَنْ كانَ للأشرارِ قَبلَكَ وَزیراً وَ مَنْ شَرَكَهُمْ فِی الأثامِهِ فَلا یَكُونَنَّ لَكَ بِطانَةً» (29)
«بدترین وزراء تو كسانی هستند كه وزیر اشرار و زمامداران پیش از تو بوده‌اند، كسی كه با آن گناهكاران در كارها شركت داشته، نباید جزء صاحبان سرّ (وكارگزاران) تو باشند.»
و در جای دیگر می فرماید؛
«حُسْنُ الشُّهرةِ، حِصْنُ الْقُدْرَةِ» (30)
«نیك‌نامی و سابقة خوب، نگه‌دارنده قدرت است.»
4- انقلابی و مجاهد راه خدا
«وَفَضَّلَ‌اللّهُ الْمُجَاهِدِینَ عَلَىالْقَاعِدِینَ أَجْرًا عَظِیمًا»(31)
«وخداوند مجاهدان را بر وانشستگان افزونی و برتری داده است.»
 5- هجرت
«وَالَّذِینَ آمَنُواْ وَلَمْ یُهَاجِرُواْ مَا لَكُم مِّن وَلاَیَتِهِم مِّن شَیْءٍ حَتَّى یُهَاجِرُواْ…» (32)
«و كسانی كه ایمان آوردند (ولی در راه خدا) هجرت نكردند، شما را نشاید دوستی و پیوند با آن‌ها تا هجرت كنند.»
 6و7- داشتن توان و قدرت كار و امانت‌دار
بهترین كسی كه تو برای كار اجیر می‌كنی (دو صفت دارد)؛
 «انَّ خَیرَ مَنْ اسْتَاجَرَتْ» :
الف: «القَویُّ»‌  : «تواناست»
ب:  «الأمینْ»  : «امانت‌دار است.» (33)
امانتداری به خصوص برای مسئولان حكومت اسلامی كه امین اسلام، خون شهیدان و اعتماد مردم و بیت‌المال و امكانات نظام هستند از حساسیت ویژه‌ای برخوردار است.
امام صادق  درباره این مسئله حساس می‌فرماید:
«اگر قاتل حضرت علی  شمشیری كه با آن امام علی  را به شهادت رسانده، به امانت نزد من بسپارد و سپس آن‌را طلب نماید، امانت را به او برمی‌گردانم.» (34)
آری بدون شك قبول مسئولیت در نظام اسلامی یك امانت سنگین الهی است.
 8- لایق
«إِنَّ اللّهَ یَأْمُرُكُمْ أَن تُؤدُّواْ الأَمَانَاتِ إِلَى أَهْلِهَا»  (35)
«خداوند امر فرموده شما را كه؛ امانات را به اهلش بسپارید.»
در تفسیر این آیه آمده است كه مسئولیت‌ها را به افراد لایق بسپارید.
آری مثل‌ مجلس شورای اسلامی كه وظیفه نماینده ‌منتخب‌ مردم‌ قانونگذاری‌ است، قانونگذار باید تا حدود زیادی، اسلام‌شناس، مكتبی و متعبد به‌قانون‌باشد.
9- رشید
«فَإِنْ آنَسْتُم مِّنْهُمْ رُشْدًا فَادْفَعُواْ إِلَیْهِمْ» (36)
 پس اگر از آنان رشدی (خردمندی و حسن‌تدبیر) دیدید مال‌هایشان را بدهید.»
 نشانه رشد
یكی از نشانه‌های رشد این است كه اگر در صحنه رقابت، دیگری را از خود برتر و شایسته‌تر دید كار و سنگر را به او واگذار كند والا خیانت كرده است.
امیرمومنان علی‌  می‌فرماید:
«مَنْ تَقَدَّمَ عَلَی قَوْمٍ وَ هُوَ یَرَی فِیهِمْ مَنْ هُوَ أَفْضَلَ فَقَدْ خَانَ اللهَ وَ رَسُولَهُ وَ المُؤمِنینَ» (37)
«كسی كه خود را بر مردم مقدم دارد (و بخواهد مسئولیتی را بپذیرد) و حال آنكه می‌بیند كه دیگری بر او فضیلت دارد و مقدم است (اگر كناره‌‌گیری نكند و مسئولیت را به او واگذار ننماید) به خدا و پیامبرش و مومنین خیانت كرده است.»
10- مقاوم
«وَجَعَلْنَا مِنْهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنَا لَمَّا صَبَرُوا» (38)
«و آنان را پیشوایانی قرار دادیم كه به فرمان ما بوده، از آن رو شكیبائی ورزیده (و بر مشكلات صبر نموده‌اند)»
11-  شجاع و قاطع
«لَایَخَافُونَ فِی‌اللهِ لَومَةَ لائِمٍ» (39)
«و از سرزنش هیچ سرزنش كننده‌ای نمی‌ترسند.»
12- سوز و عشق به دین و مردم
 حضرت موسی  از خداوند سئوال كرد كه چرا مرا برای پذیرفتن این مسئولیت انتخاب نمودی؟
خداوند فرمود: ای‌ موسی‌ در تو سوز و عشقی بود كه در دیگران نبود. (40)
13- داشتن تجربه و حیاء
 علی  به مالك اشتر درباره گزینش افراد برای واگذاری مسئولیت‌ها چنین می‌فرماید:
«وَ تُوَخَّ مِنْهُمْ اَهْلَ التَّجْرُبَةِ وَ الحَیاءِ» (41)
«و برگزین از آن‌هایی كه باتجربه و با حیاء هستند»
14- داشتن اصالت خانوادگی
و آن حضرت در همان خطاب می‌فرماید:
«مِنْ اَهْلِ البُیُوتَاتِ الصَّالِحَةُ» (42)
«(فرد انتخاب شده) اصالت خانوادگی داشته باشد»
15- داشتن روحیه خدمتگذاری
پیامبر  فرمود:  
«سَیِّدُ الْقَومِ خَادِمُهُمْ» : «آقا و برترین مردم كسی است كه خدمتگذار آن‌ها باشد.» (43)
 امام خمینی  بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران؛
«به من خدمتگذار بگویند بهتر است كه رهبر بگویند.»
شهید مظلوم دكتر بهشتی :
«ما شیفتگان خدمتیم نه تشنگان قدرت»
رهبر فرزانه انقلاب حضرت آیه الله خامنه‌ای ؛
«فلسفه وجودی ما نوكری و خدمتگذاری به مردم است.»
16- قانون مدار
«یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آَمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ ،كَبُرَ مَقْتًا عِندَ اللَّهِ أَن تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُون» (44)
«ای كسانی كه ایمان آورده‌اید: چرا سخنی می‌گوئید (و طرفداری و تصویب می‌كنید) كه عمل نمی‌كنید؟ نزد خدا بسیار موجب خشم است كه سخنی بگوئید كه عمل نمی‌كنید.»  
«قانونگذار» خود باید حریم قانون را نگه بدارد كه او به حفظ و نگهداری و مقابله با قانون‌شكنی از هر كس سزاوارتر است.
 پیامبر  می‌فرماید:  
«لَو وُضِعَتِ الشَّمْسُ فِی یَمِینِی وَالقَمَرُ فِی یَسارِی مَا تَرَكْتُ هَذا القَولِ حَتّی اَنْفَذَهُ اَوْ اَقْتُل دُونَهُ»(45) «اگر خورشید را در دست راستم و ماه را در دست چپم قرار بدهند هرگز از حرفی  كه زده‌ام (از عهد و پیمان و قرار‌دادی را كه قبول كرده‌ام) برنمی‌گردم تا آنكه یا به نتیجه رسیده و به آن عمل شود، یا در راه آن كشته شوم.»
كارگزار و مسئول نظام همان روزهای اول در مقابل خدا و اسلام و قرآن و امت سوگند یاد می‌كند كه به وظائف و مسئولیت خود وفادار بوده و از آن تخطی ننماید.
17- مدیر و نیرومند
علی  می‌فرماید:  «انَّ اَحَقَّ‌النّاسِ بِهَذا‌ الأًمْرِ اَقْواهُمْ عَلَیهِ وَ اَعْلَمُهُمْ بِاَمرِاللهِ خَیرٌ» (46)
«بدرستی‌كه شایسته‌ترین مردم، قوی‌ترین و داناترین آن‌ها به امر خدا در آن كاری است (كه به او واگذار می‌شود.)»
18- متین و خوش برخورد
یكی از نشانه‌های لیاقت، صلاحیت و شایستگی، متانت و خوش‌ اخلاقی است. كه به خصوص هنگام تبلیغات انتخاباتی معرف شخصیت او می‌گردد. كه آیا در زمان سخنرانی‌ها و معرفی خود، لیاقت‌های خود را جهت خدمتگذاری به اسلام و امت اسلامی مطرح می‌كند یا برای جلب توجه مردم رقیب خود را انگ زده، متهم و خراب می‌كند.
امیر مومنان علی  اینچنین خود را معرفی می‌كند؛
- «سَلُونِی قَبْلَ اَنْ تَفْقِدُونِی»(47) :  «هر چه می‌خواهید از من سئوال كنید قبل از آنكه من در میان شما نباشم.  
- «اِنَّ‌مَعِی لَبَصِیرَتِی»(48): «من دارای آگاهی و بصیرتی هستم.»  
- «وَإِنّی لَعَلَی یَقِینٍ مِنْ رَبِّی» (49): « بدرستی كه من دارای یقین و باوری از جانب پروردگارم هستم.»  
- «إِنَّ‌الْكِتابَ لَمَعِی مَا فَارَقْتُهُ» (50): « بدرستی كتاب (قرآن) با من است و هرگز از آن جدا نشده‌ام.»   
19- مردمی و دلسوز
داشتن پایگاه مردمی آن هم برمبنای ارزش‌های علم، ایمان، تقوا، سوز و عشق كه در راه خدمتگذاری به اسلام و امت اسلامی به دست می‌آید، البته غیر از سر و صداهای تبلیغاتی و بوق و كرنا‌ها، خود یك ارزش مضاعفی است بر صلاحیت انسان در جهت مسئولیت‌ پذیری كه باید از طرف منتخبین مورد توجه ویژه قرار گیرد.
علی  به مالك اشتر می‌فرماید:
«انَّمَا یَسْتَدَلّ الصّالِحینَ بِمَا یَجْرِی‌ اللهُ لَهُمْ عَلَی‌اَلْسُنِ عِبَادِهِ»(51) «راه شناخت بندگان صالح (و انسان‌های شایسته و مفید) آن است كه همیشه مردم در راه خدا او را به خیر و نیكی یاد كنند.»‌
20-  سخت‌گیر در مصرف بیت‌المال
علی  در خطاب به یكی از كارگزاران حكومتی می‌فرماید: «اَلَا وَ إِنَّ حَقُّ مَنْ قَبْلِكَ وَ قَبْلِنَا مِنَ‌المُسلِمینَ فِی قِسْمَةِ هَذا الفَیء سَواءٌ » (52)
«آگاه و بیدار باش؛ كه از جانب مسلمین بردوش تو بر تساوی حقوق آن‌ها در مصرف بیت‌المال حقی است.»
21تا27- خیر‌خواه، حق‌گرا، خاضع، فرمانبر، خالص، باهمت،  معتدل و بدون انحراف
خداوند علت برگزیدن و انتخاب حضرت ابراهیم   را چنین می‌فرماید؛
«إِنَّ إِبْرَاهِیمَ كَانَ أُمَّةً قَانِتًا لِلّهِ حَنِیفًا وَلَمْ یَكُ مِنَ الْمُشْرِكِینَ»‌(53)
«ابراهیم (به تنهایی) امتی بود (خیرخواه) مطیع فرمان خدا، خالی از هر گونه انحراف، و از مشركان نبود.»‌
«شَاكِرًا لِّأَنْعُمِهِ اجْتَبَاهُ وَهَدَاهُ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِیمٍ» (54)
«شكرگزار نعمت‌های پروردگار بود؛ خدا او را برگزید؛ و به راهی راست هدایت نمود.»
«وَآتَیْنَاهُ فِی‌الْدُّنْیَا حَسَنَةً وَإِنَّهُ فِی‌الآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِینَ» (55)
 «ما در دنیا به او (همت) نیكویی دادیم، و در آخرت از نیكان است.»
28- خوش اخلاق؛
اخلاق نیكو و شایسته و حسن ارتباط با مردم یكی از بهترین صفات كارگزار نظام اسلامی است.
پیامبر  به یكی از یاران به هنگام واگذاری مسئولیت می‌فرماید؛
«أحْسِنْ خُلقُكَ لِلنّاسِ» (56)
«اخلاقت را با مردم نیكو گردان»
و علی  می‌فرماید؛
«لایُراسُ مَنْ خَلا عَنِ الْأَدَبِ» (57)
«كسی كه اخلاق اسلامی ندارد رئیس نمی‌شود. (نباید مسئولیت به او واگذار شود.)
29- ارتباط، پاسخگویی و رفع مشكلات مردم
چون فلسفة وجودی كارگزاران و مسئولان، خدمتگذاری به مردم است آن‌ها باید به صورت مستمر با مردم ملاقات و جلسه برقرار نموده تا شخصاً به مشكلات آن‌ها رسیدگی نمایند. چون خدمتگذاران مردم برای تأمین مصلحت عمومی، و رفع ابهامات و سؤالات و اعتراضات آن‌ها نیاز به ارتباط مستمر و مستقیم دارند. علی  در این‌باره می‌فرماید؛
«وَاجْعَلْ لِذَوی‌الْحاجاتِ مِنكَ قِسماً، تُفَرِّغُ لَهُمْ فیهِ شَخْصَكَ وَتَجلِسُ لَهُم مَجلِساً عامّاً، فَتَتَواضَعُ فیهِ للهِ الذّی خَلَقَكَ»(58)
«برای (مردم و) مراجعان خود وقتی قرار بده كه شخصاً به نیاز آن‌ها رسیدگی كنی! جلسة عمومی و همگانی تشكیل بده و به خاطر خدایی كه تو را خلق كرده در آن مجلس نسبت به مردم تواضع كن.»
30- حامی محرومان و مستضعفان
از وظایف اصلی كارگزاران نظام دینی حمایت از محرومان و مستضعفانی است كه با پشتوانة رأی و حمایت آن‌ها به این مقام رسیدند.
امیرمؤمنان  در این‌باره می‌فرماید؛
«ثُمَّ اللهَ، اللهَ فی‌الطَّبَقةِ السُّفْلی، مِنَ الذَّینَ لاحیلةَ لَهُمْ مِنَ الْمساكینَ و المُحتاجینَ وَ أَهلِ‌البُؤْسی و الزَّمنی.» (59)
«خدا را، خدا را، درمورد طبقة پایین، (سفارش می‌كنم) آن‌ها را كه چاره ندارند، یعنی مستمندان، و نیازمندان و تهیدستان و از كارافتادگان»
31- ساده زیست
هوای نفس در وجود هر انسانی لذت دنیا و زرق و برق آن را طلب می‌كند و دنیا هم با زیبایی‌های ظاهری خود دلِ انسان‌های ضعیف و كم‌ظرفیت را به لرزه می‌اندازد. یكی از خطرات جدی كه كارگزاران و مسؤلان نظام را در همه حال با دردست داشتن مقام و قدرت و پول و امكانات تهدید‌می‌كند، گرایش به دنیا می‌باشد. كه در این صورت، نفس سركش با حالت طغیان و افزون‌طلبی مجالی را برای خدمتگذاری به جامعه و محرومان و مستضعفان باقی نخواهد‌گذاشت.
لذا مسئولی می‌تواند در خدمت‌رسانی و انجام وظیفه و  مسئولیت خود موفق باشد كه روحیة ساده‌زیستی را از دست ندهد و دنیا را به لقاءِش ببخشد.
علی  در این‌باره می‌فرماید؛
«امیرُالقَومِ، أَضْعَفَهُمْ دابّةً، ... مَنْ لا تَغُرُّهُ الْمَطامِعُ» (60)
«بزرگ اجتماع كسی است كه از ساده‌ترین وسیلة سواری استفاده كند و چیزهای طمع‌انگیز او را به طمه نیاندازد.»
و در عبارتی دیگر می‌فرماید؛
«وَلایَكونُ الرَّجُلُ سَیّدَ قَومِهِ،حتّی لا یُبالی أیُّ ثَوبَیهِ لَبِسَ»(61)
«هیچ فردی بزرگ و آقا نمی‌گردد مگر اینكه برایش فرق نكند چه لباسی می‌پوشد (زندگی معمولی مثل عامه مردم داشته و دلبستگی به زخارف دنیا نداشته باشد.)»
32- شجاع
نهال اسلام با شجاعت بی‌نظیر پیامبر  و امیرمؤمنان  و یاران باوفای آن‌ها به ثمر و باروری رسید. یكی از خصلت‌های لازم برای كارگزار و مسئول و بلكه هر مؤمن و مسلمان صفت شجاعت است.
رسول گرامی اسلام  می‌فرماید؛
«كُنْ شجاعاً، فَإِنَّ اللهَ یُحِبُّ الشَّجاعةَ» (62)
«شجاع باش، بدرستیكه خداوند شجاعت را دوست می‌دارد.»
و علی  می‌فرماید؛
«السَّخاءُ و َالشُّجاعةُ غرائِزُ شریفَةٌ یَضَعُها اللهُ سبحانَهُ، فیمَنْ أَحَبَّهُ وَ امْتَحَنَهُ» (63)
«بخشندگی و دلیری دو صفت بلند مرتبه‌ای هستند كه خداوند در دل هر كس كه او را دوست داشته و امتحان كرده باشد، قرار می‌دهد.»
آری اگر كارگزار این هدیة الهی را نداشته باشد در مقابل قدرت‌های‌شیطانی و استعمارگران و جهانخواران، ضعف نشان‌ داده تسلیم‌ می‌شود و كشور و نظام را به ورطة شكست و سقوط می‌كشاند.
و از طرفی در مقابل ضعف‌ها و عیب‌ها و كارشكنی‌ها و انحرافات دوستان داخل قدرت انتقاد و مخالفت را از دست می‌دهد.
33- متخصص، كاردان و باتجربه
قرآن كریم در آیات خود به ما می‌آموزد كه باید كاراها را به دست افراد متخصص و كاردان و باتجربه سپرد.
قرآن به نقل از حضرت سلیمان  می‌فرماید، كه از اطرافیان خود پرسید:
«یا ایُّهَا المَلَأُ أَیُّكُمْ یأتینی بِعَرشِها قَبلَ أَنْ یأتونی مُسلمینَ»
«ای سران (كشورو كارگزاران من)، كدام یك از شما، تخت او (ملكة سبأ) را قبل از آنكه تسلیم من شود برایم می‌آورید؟»
یكی از آن‌ها در جواب گفت:
«أَنا اتیكَ بهِ قبلَ أنْ تَقومَ مِنْ مقامِكَ و إنّی علیهِ لقویٌ أمینُ» (64) «من آن‌را قبل از آنكه از مكانت بپا خیزی برایت آماده و مهیا می‌سازم، همانا من بر این كار توانا و امین هستم.»
حضرت یوسف  به عزیز مصر چنین می‌فرماید؛
«إِجعَلنی علی خزائِنِ الأرضِ إِنِّی حفیظٌ علیمٌ» (65)
«مرا بر خزانه‌های این سرزمین‌ (بیت‌المال، اموال، اقتصاد و دارایی) بگمار كه من نگهبانی دانا هستم.»
ارزش انسان‌ها از دیدگاه علی  به میزان توانایی به انجام امور است؛ «قیمةُ كلُّ امْرئٍ ما یُحْسِنُهُ» (66)
«ارزش هر فردی به اندازه كار نیكو و پسندیده‌ای‌است كه انجام می‌دهد.»
و لذا به مالك اشتر سفارش می‌فرماید؛
در انتخاب مسئولین و مدیران و كارگزاران، از افراد متخصص و كاردان و باتجربه استفاده كن؛
«أُنظُر فی اُمورِ عُمّالِكَ ... وتَوَخَّ مِنْهُم أَهلَ التَّجرِبَةِ و الحیاء» (67) «در كارهای كارگزارانت اندیشه كن و افراد باتجربه و با حیا را به كار و مسئولیت بگمار»
34- برخورداری از شعور سیاسی
در روایات معصومین  برخورداری كارگزاران حكومت از شعور سیاسی به عنوان یكی از شرایط مهم و نگهدارنده پایه‌های نظام یادشده‌است.
علی  در این‌باره می‌فرماید؛
«مَنْ حَسُنَت سیاسَتُهُ، دامَتْ ریاسَتُهُ» (68)
«كسی كه سیاستش نیكو باشد ریاستش پایدار خواهد بود.»
در جایی دیگر می‌فرماید؛
«حُسنُ سیاسَةِ قِوامُ الرَّعِیَّة» (69)
«سیاست نیكو پایداری و استواری جامعه و مردم را درپی دارد.»
نظام اسلامی نیاز به چنین افراد و كارگزارانی دارد چرا كه بسیاری از روابط بین‌الملل و دنیای سیاسی امروز، بر اساس شیطنت‌ها و برخوردها، و روابط غیر انسانی بنا شده‌است.
35- وفادار به ولایت مطلقه فقیه
در حدیث آمده؛
«وَاللهِ لَوْ أَنَّ رَجُلاً صامَ النَّهارِ وَقامَ اللَّیلِ ثُمَّ لَقَی اللهُ بِغَیرِ ولایتنا لَلقیه وَ هُوَ غَیرُ راضٍ أَوْساخِطٍ عَلیهِ» (70)
«به خدا سوگند اگر كسی هر روز روزه بدارد و هر شب نماز بخواند ولی رهبری و ولایت ما را نپذیرفته باشد در قیامت یا مورد غضب خداست و یا حداقل از او راضی نیست.»
مخفی نباشد كه به عقیده شیعه اصل «ولایت فقیه»  ادامه امامت  و ولایت ائمه معصومین  می‌باشد.
بدون شك از مهم‌ترین عوامل به ثمر رسیدن و تداوم حكومت دینی در گذشته، حال و آینده وجود رهبری جامع‌الشرایط و فقیه آشنا به احكام الهی و سیاست بوده‌است.
در قانون اساسی جمهوری اسلامی نیز اصل «ولایت مطلقه فقیه» به عنوان مهم‌ترین مركز قدرت نظام مطرح شده‌است. تا سازمان‌های مختلف تحت نظارت و رهبری او وظایف خود را خوب انجام داده و از انحرافات آن‌ها جلوگیری شود.
امام خمینی  در این‌باره می‌فرماید؛
«بهترین اصل در اصول قانون اساسی، این اصل ولایت فقیه است»
یعنی كلام او برای مردم و مسئولین و كارگزاران نظام حجیّت دارد و این مسئله از روایات معصومین  نشأت گرفته است.
در كلام امام صادق  در پاسخ به سؤال «عمربن‌حنظله» سفارش شده كه؛ «هرگز به سلاطین جور مراجعه نكنید و دستور مراجعه به ولی‌فقیه جامع ‌الشرایط را صادرفرموده‌اند.»
(71) و هم‌چنین در كلام امام زمان  آمده؛
«مردم باید به فقیهان هر عصری مراجعه نمایند، چرا كه آنان حجت او بر مردم هستند و امام معصوم  حجت خداوند است.» (72)
لذا اعتقاد به مسئله ولایت فقیه و رهبری و وفاداری بر آن، از اساسی‌ترین شرایط یك كارگزار در حكومت اسلامی است. و مطمئناً در غیر اینصورت حكومت دینی از آسیب در امان نخواهد ماند.
36- شخصیت دادن به افراد
مردم بندگان خداوند و به گفته امام خمینی  ولی ‌نعمت مسئولان نظام بوده و آنان با رأی و نظر و پشتیبانی امت به روی كار آمده‌اند، لذا لازم است كه شخصیت افراد جامعه از طرف مسئولین محترم حفظ شود.
حضرت ابراهیم  از جانب خداوند مأمور می‌شود كه فرزندش اسماعیل را ذبح نماید.
در اجرای این فرمان الهی با فرزند نوجوانش مشورت كرده و از او نظرخواهی می‌كند.
«یا بُنَیَّ انِّی أرَی فی المَنامِ أنِّی أُذْبَحُكَ فَانظُر ماذا تَرَی»
«فرزندم در خواب دیدم كه باید تو را (در راه خدا) ذبح كنم! پس بنگر نظر تو چیست؟»
اسماعیل در جواب پدر می‌گوید:
«یا اَبَتِ افعَلْ ما تُؤمَر ...» (73)
«پدرم! هر چه به آن مأمور شده‌ای، اجرا كن»
37- دوستی و مدارا كردن با مردم
خداوند درباره پیامبر اكرم  می‌فرماید:
«لَقَدْ جاءَكُم رسولٌ مِنْ أَنفُسِكُمْ عَزیزٌ علیهِ ماعَنِتُّم حَریصٌ علیكُمْ بِالمؤمنینَ رئوفٌ رحیمٌ.» (74)
«رسولی از خودتان به سوی شما آمد كه ناراحتی شما برایش سخت، و بر آسایش شما حریص و نسبت به مؤمنان رئوف و مهربان است.»
و رسول خدا  به مسئولان سفارش می‌فرماید:
«عَلیكَ بِالرِّفْقِ وَ الْعَفْوِ» (75)
«بر تو باد كه با (مردم) مدارا و گذشت برخوردنمایی.»
38- احترام به دیگران
مسئول و كارگزار نظام باید با مهربانی و عطوفت با صبر و حوصله و در عین حال با منطق و استدلال با دیگران رابطه و برخورد نیكو داشته باشد.
و لذا به هیچ بهانه‌ای ما حق اهانت و بی‌ادبی و برخورد زشت و ناپسند و غیراخلاقی با مردم را نداریم؛ در حدیث آمده؛
«اَذَلُّ النَّاسِ مَنْ اَهانَ النّاسِ» (76)
«ذلیل‌ترین مردم كسی است كه به دیگران اهانت نماید.»
اخلاق دینی ایجاب می‌كند كه به كوچك و بزرگ جامعه احترام بگذاریم.
39- استقامت و پشتكار
خداوند به پیامبرش می‌فرماید؛
«فَادْعُ واسْتَقِمُ كَما اَمرت» (77)
«(مردم را به سوی حق) دعوت نموده و در این راه با استقامت و ثابت قدم باش»
آری، صبر و استقامت و پشتكار راه رسیدن به مقصود است. چنانچه در جای دیگر می‌فرماید؛
«فَاصْبِر كَما صَبَرَ اُولُوالعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ» (78)
«(ای رسول ما!) آنچنان كه پیامبران بزرگ الهی صبر پیشه كردند توهم (برای رسیدن به هدف) صبر(و استقامت) را پیشه خود ساز.»
چرا كه همه كارها برای رسیدن به نتیجه یكسان و همه راه‌ها برای رسیدن به هدف هموار نیست.
40- ارتباط منطقی و شایسته
كارگزار و مسئول نظام اسلامی در ارتباط با افراد زیرمجموعه خود باید روشی منطقی و خداپسندانه را عمل كند و بر اساس مصلحت اسلام و امت برخورد نماید، ملاك‌های انتخاب و ارتباط او اسلامی باشد نه باندی و گروهی و حزبی و برگرفته از مسائل شخصی و هواهای نفسانی. معیار و محك این است كه در ارتباطات آنچه دلش می‌خواهد و یا دوستانش مایلند عمل می‌كند یا آنچه مصلحت است.
امیرمؤمنان  در خطاب به مالك اشتر می‌فرماید؛
«ثُمَّ اَنْظُر فی اُمُورِ عُمّالِكَ، فَاستَعْمِلهُم إِختباراً و لا تُوَلِّهِم مُحاباةً وَ أَثَرَةً، فَإِنَّهُما جِماعٌ مِنْ شُعَبِ الجَورِ وَ الخِیانةِ»
«پس در كارهای گارگزارانت نظر و اندیشه كن و چون آنان را تجربه و آزمایش نمودی، بكار وادار (تا دیانت و راستی و درستیشان را نیازموده‌ای بكاری مگمار) و آن‌ها را به میل خود و بخاطر كمك به ایشان بكاری مگمار زیرا بمیل و سرخود كسی را به كاری گماشتن جمعی است از شاخه‌های ستم و نادرستی» (79)
41- مجاهد، نترس و سرسخت در مقابل دشمن
قرآن می‌فرماید؛ «یا اَیُّهَاالّذینَ آمَنوا مَنْ یَرتَدَّ مِنْكُم عَنْ دینِهِ فَسَوفَ یأتِی اللهُ بِقُومِ یُحِبُّهُم و یُحِبُّونَهُ اذِلَّةِ عَلَی المؤمنینَ أُعِزَّةِ عَلَی الكافرینَ یُجاهِدونَ فی سبیلِ اللهِ و لا یَخافونَ لَوْمَةَ لائمٍ ذلِكَ فَضلُ اللهِ یُؤتیهِ مَنْ یشاءُ واللهُ واسِعٌ علیمٌ» (80)
«ای كسانی كه ایمان آورده‌اید! هر كسی از شما كه از دین خود برگردد (به خدا ضرری نمی‌زند، چون) خداوند در آینده قومی را خواهد آورد كه آنان را دوست دارد و آنان نیز خدا را دوست دارند. آنان نسبت به مؤمنان نرم و فروتن و در برابر كافران سرسخت و قاطعند، در راه خدا جهاد می‌كنند و از ملامت هیچ ملامت كننده‌ای نمی‌هراسند. این فضل خداست كه به‌هر كه بخواهد (و شایسته و لایق ببیند) می‌دهد و خداوند وسعت بخش بسیار داناست.»
از نشانه‌های ایمان نرمش با برادران دینی، جهاد در راه خدا و سرسختی در برابر دشمن است.
كسی كه ایمان واقعی دارد، هرگز در برابر كافران و دشمنان احساس حقارت نمی‌كند. دلی كه از ایمان و محبت خدا خالی شد بیمار و وابسته به بیگانگان می‌شود. آری مسئولیت در نظام اسلامی باید به عهده كسی گذاشته شود كه عاشق خدا،  مجاهد، باصلابت و نترس بوده و با سرزنش‌ها، هوچی‌گری‌ها و تبلیغات سوء دشمنان، تسلیم جو و محیط نشود.
42- وطن‌دوست
یكی از ویژگی‌های مسئول و كارگزار نظام دینی وطن‌دوستی است، البته اسلام برای رابطه افراد و اعتقادات مرز نمی‌شناسد. بلكه هر مسلمانی باید در اندیشه رهایی همه مسلمین و مستضعفان عالم از مشكلات باشد و در این وادی برای همه محرومان عالم دل بسوزاند و در فكر واندیشه برای كمك به آن‌ها باشد اسلام وائمه معصومین  مرزهای جغرافیایی قائل نیستند. پیامبر  می‌فرماید؛
«مَنْ اصْبَحَ و لا یَهْتَمَّ بِأُمُورِ المسلمینَ فَلیسَ بمُسلِمْ» (81)
«هر كسی صبح كند و در اندیشه امور مسلمانان و رفع مشكلات آن‌ها نباشد مسلمان نیست.»
ولی از طرفی حفظ ثغور و مرزهای مسلمین از خطرها و شبهات بر كارگزاران نظام اسلامی لازم است. چنانكه علی  حفظ مرزها را از وظایف كارگزاران می‌داند و می‌فرماید:
«ذُذْعَنْ شرایِعِ الدّینِ و حُطَّ ثُغُورَ المُسلمینَ» (82)
«شریعت و دین را (از خطرات و شبهات) نگهدار و مرزهای مسلمین را حفظ كن.»
البته در این راستا كارگزار باید به فكر مردم وطن بوده و برای رفع مشكلات آن‌ها از هیچ تلاش و كوششی دریغ نورزد.
 امام علی  در این باره می‌فرماید؛
«عُمِّرْتُ الْبُلُدانُ بِحُبِّ الأَوْطان» (83)
«عمران و آبادانی شهرها، بواسطه وطن‌دوستی‌هاست.»
43- وفادار بر دوستی
مسئولیت و مقام، انسان‌های كم‌ظرفیت را عوض می‌كند و اخلاق و رفتارشان را دگرگون می‌سازد. بنابراین چه بسیار افراد فداكار و علاقمندی كه پس از گرفتن مقام، روحیه و روش آن‌ها عوض می‌شود.
امام صادق  می‌فرماید؛
«اذا كانَ لَكَ صدیقٌ فَوَلّی‘ ولایةً فأَصَبْته عَلَی العُشرِ مِمّا كانَ لَكَ عَلیهِ قَبلَ وِلایَتِهِ فَلیسَ بِصَدیقٍ سوءٍ.» (83)
«هرگاه دوستی داشتی كه به ریاستی رسید و یك دهم علاقه و وفاداری قبل از ریاستش را به تو داشت (بدان بازهم) دوست بدی نیست.»

 26- حجرات /13
27- یوسف /22
28- واقعه /10و11
29- نهج البلاغه نامه 35
30- غررالحكم /حكمت 481
31- نساء /95
32- انفال /72
33- قصص /26
34- بحار الانوار 75/114
35- نساء /58
36- نساء /6
37- الغدیر 8/291
38- سجده /24
39- مائده /54
40- اصول كافی 2/123
41- نهج البلاغه نامه به مالك اشتر
42- نهج البلاغه نامه به مالك اشتر
43- من لا یحضره الفقیه 4/378
44- صف /2و3
45- بحارالانوار 35/86
46- نهج البلاغه خطبه 173
47- نهج البلاغه كلام 189
48- نهج البلاغه خطبه 10
49- نهج البلاغه خطبه 97
50- نهج البلاغه كلام 122
51- نهج البلاغه نامه به مالك اشتر
52- نهج البلاغه نامه 43
53- نحل /120
54- نحل /121
55- نحل /122
56- الموطاً لمالك 2/902
57- غررالحكم /حكمت 10875
58- نهج البلاغه نامه 53
59- نهج البلاغه نامه 53
60- نهج البلاغه و غررالحكم /حكمت 2101
61- شرح نهج البلاغه ابن‌ابی‌الحدید 4/272
62- مستندالفردوس 5/325
63- غررالحكم /حكمت 1820
64- نمل /38و39
65- یوسف /55
66- نهج البلاغه كلمات قصار 646
67- نهج البلاغه كلمات قصار 53
68- غررالحكم /حكمت 8438
69- غررالحكم /حكمت 4818
70- بحارالانوار 16/190
71- اصول كافی 1/67
72- الغیبة للشیخ الطوسی /177
73- صافات /102
74- توبه /128
75- ترجمه تحف العقول /26
76- بحارالانوار 75/142
77- شوری /15
78- احقاف /35
79- نهج البلاغه نامه 53
80- مائده /54
81- اصول كافی 2/164
82- غررالحكم /حكمت 5193
83- بحارالانوار
74/157
صفحه قبل « [صفحه 4]» صفحه بعد


فهرست
مقدمهفصل 1- ارزش انسان و اهمیت انتخابفصل 2- جمهوری اسلامی، حضور مردمفصل 3- ملاك‌های انتخاب بهترینفصل 4: نشانه‌های بهترین انتخابفصل 5: معیارهای بهترین در قانونفصل‌6:دیدگاه‌ها درباره انتخاب بهترین فصل 7: سفارش و توصیه‌هافصل 8: سخنی با داوطلبینفصل 9: آفت‌ها